‘Wat doen die palen hier?’

VEENDAM

Initiatiefneemster voor een plaquette bij de vergeten ‘aspergeversperring’ van schuin rechtop in de grond geplaatste tramstaven, is Petra Brands uit Eexterveenschekanaal. Zij vindt het belangrijk om het te behouden. Mensen hebben gevochten voor onze vrijheid.

,,Toen ik hier kwam te wonen vroeg ik me af, wat doen de ijzeren palen hier te staan? Hier half in de struiken. Wat doen ze hier? Veel later ben ik gaan kijken, en heb ik interviews gehad met mensen van Gemeentebelangen van de gemeente Aa en Hunze. Ik vroeg ze wat het was en waar het voor diende. Omdat ik al wat had uitgezocht, hebben zij ervoor gezorgd dat die plaquette er kwam.

Plaatsen kon nog niet omdat het vlak over de grens met Drenthe is. De Semslinie loopt net achter het terrein langs. Middels de stichting Menno van Coehoorn uit Utrecht is er contact geweest met Veendam, en met de provincie Groningen. De stichting Menno van Coehoorn doet dat voor het hele land, de oorlogsmonumenten. Zij waren blij het nu op kaart te hebben en vroegen bij Petra de coördinaten op.

Grieto Visser is lid van Gemeentebelangen Veendam, en in die hoedanigheid kwam Gemeentebelangen van Aa en Hunze met hem in contact. Gemeentebelangen van Aa en Hunze heeft de plaquette verzorgd. Visser had voor de plaatsing alles voorbereid. En samen met Rikus Harms van Gemeentebelangen Aa en Hunze is de plaquette onthuld.

Tijdens zijn toespraak vooraf vertelde Grieto Visser over de betekenis van de in de grond gezette tramstaven. “Mijn hobby is duiken op de Noordzee, en met name naar oorlogswrakken. Wat hier in de omgeving tijdens de oorlog is gebeurd heeft mijn interesse. Ik wist eigenlijk wel wat dit was. Maar veel mensen eigenlijk niet. Sommige mensen noemen het een aspergeversperring, anderen een sperre.”

,,De versperring is eigenlijk een overblijfsel van een linie waarmee wij hebben geprobeerd ons tegen de Duitsers te verdedigen. De linie maakte onderdeel uit van zes linies. De linie, waar deze versperring van tramstaven onderdeel van was, liep van de Krim naar Termunten. Een gigantisch gebied eigenlijk, dat verdedigd moest worden als de Duitsers Nederland zouden aanvallen. De tramrails waren dwars over en schuin omhoog in de weg gezet. Met een kleine opening in het midden waar ook nog tramrails in kon worden geplaatst. De versperring werd met kazematten versterkt. Als je de linies gaat volgen, zoals naar Pekela, vindt je die kazematten nog terug. Er zijn nog 80 procent van over en nog te bekijken.“

“Deze linie is nooit in gebruik geweest. Er is wel gevochten in Veendam, maar meer op het Egypteneinde. Hier is het een vrij rustige periode geweest. Deze versperring is ook op het spoor gezet. De Duitsers waren met een locomotief en wagons Nederland binnengekomen. Ze wilden weer terug en stuitten toen op een aspergeversperring waardoor het hele spul ontspoorde. Het heeft echt wel zijn werk gedaan.”

,,Zelfs een tank kon hier niet overheen. En voor zover ik weet is deze versperring, zeker in Noord Nederland, de laatste die nog bestaat. Het zou zonde zijn als het verdwijnt. Het was neergezet voor onze verdediging. Er is een boekje over gemaakt. Iemand die echt interesse heeft kan het boekje kopen”.